Αιμίλιος Αυγουλέας: «Πως γίνεται να κουρεύεται το χρέος σου και αντί να μειώνεται αυτό να αυξάνεται;».

Σχόλιο

Μια πολύ ενδιαφέρουσα συνέντευξη σε σχέση με την Εξεταστική Επιτροπή, το PSI και την Επιτροπή ελέγχου του χρέους, παραχώρησε στο Πρώτο Πρόγραμμα ο καθηγητής χρηματοιοικονομικών στο Πανεπιστήμιο Εδιμβούργου Αιμίλιος Αυγουλέας.

Ο κ. Αυγουλέας έθεσε το ερώτημα πως γίνεται να «κουρεύεται» το χρέος σου και αντί να μειώνεται αυτό να αυξάνεται, δίνοντας μια σειρά στοιχείων και σκέψεων και υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να υπάρξει διαδικασία επιμελούς και λεπτομερούς εξέτασης για το τι έγινε μεταξύ του 2010 και του κουρέματος το 2012, καταλήγοντας ότι «η χώρα επί της ουσίας διασώθηκε εκ των έσω, με τα λεφτά των συνταξιούχων και των μετόχων των τραπεζών».

Ταυτόχρονα ο κ. Αυγουλέας μίλησε και για την Επιτροπή ελέγχου του χρέους τονίζοντας ότι «έχουμε καθήκον απέναντι στην ιστορία να μάθουμε γιατί η χώρα χρεοκόπησε».

Αναλυτικά η πολύ ενδιαφέρουσα συνέντευξη του καθηγητή Αιμίλιου Αυγουλέα

 

Για Εξεταστική Επιτροπή και PSI

Το ζήτημα της εξέτασης του χρέους θα πρέπει να εξεταστεί, γιατί όταν κουρεύεται το χρέος σου μειώνεται, δεν αυξάνεται. Εδώ σίγουρα έχει γίνει κάτι λάθος από τη στιγμή που οι ομολογιούχοι δέχθηκαν 89% κούρεμα επί του κεφαλαίου τους . Τι έχει γίνει λάθος; Το λάθος είναι ότι το 2009 ήταν φορτωμένες οι Ευρωπαϊκές τράπεζες με Ελληνικό χρέος – ειδικά οι Γερμανικές και οι Γαλλικές – και το 2012 όταν έγινε το PSI, δηλαδή το κούρεμα του χρέους του ιδιωτικού τομέα, βρέθηκαν τα Ελληνικά ασφαλιστικά ταμεία και οι Ελληνικές και Κυπριακές τράπεζες χρεωκοπημένες. Σε αυτό το διάστημα, δηλαδή του πρώτου μνημονίου στο Καστελόριζο, που σταμάτησε η χώρα να εκδίδει ομόλογα, βρεθήκαμε από το να έχουμε δανειστές στο εξωτερικό – σχεδόν αποκλειστικά – το 2010, να έχουμε δανειστές – σχεδόν αποκλειστικά – στο εσωτερικό το 2012. Αυτή η διαδικασία μέσω της οποίας πέρασαν τα ομόλογα που κρατούσαν οι ομολογιούχοι του εξωτερικού (οι οποίοι και αυτοί «κουρεύτηκαν», αλλά στο ήμισυ του αναμενομένου το 2010, δηλαδή αυτά που κουρεύτηκαν στα χέρια τους το 2012 ήταν τα μισά από αυτά που θα κουρεύονταν αν το κούρεμα είχε γίνει το 2010), είναι μία διαδικασία επονείδιστη. Είναι μία διαδικασία επονείδιστη γιατί αμέσως αυτά κουρεύτηκαν και καταστράφηκαν τα Ελληνικά Ασφαλιστικά ταμεία και οι τράπεζες. Δηλαδή αντί να γίνει bail out (διάσωση εκ των έξω), έγινε bail in (διάσωση εκ των έσω). Πλήρωσε δηλαδή ο Έλληνας φορολογούμενος από την τσέπη του για να «διασωθεί», γιατί τα ανοίγματα των ασφαλιστικών ταμείων σε μια χώρα με το συγκεκριμένο φορολογικό σύστημα, τα πληρώνει ο φορολογούμενος. Την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών την πλήρωσε ο Έλληνας φορολογούμενος. Συν το γεγονός ότι καταστράφηκε μαζί μας και η Κύπρος. Το Κυπριακό τραπεζικό σύστημα τουλάχιστον. Άρα αυτό είναι κάτι που θα πρέπει να εξεταστεί πάρα πολύ προσεκτικά. Πως γίνεται να μου κουρεύεις το χρέος και να έχω ακόμη μεγαλύτερο; Νομίζω ότι θα ήταν λογικώς ανακόλουθο να μην υπάρξει διαδικασία επιμελούς και λεπτομερούς εξέτασης για το τι έγινε μεταξύ του 2010 και του κουρέματος το 2012. Γιατί το 2010 η χώρα σταματά να εκδίδει γραμμάτια. Ότι γραμμάτια αγοράστηκαν από τον Απρίλιο του 2010 και μετά, ήρθαν από ιδιωτικά χέρια. Δεν τα εξέδωσε το δημόσιο. Αυτά τα «ιδιωτικά χέρια» είναι οι Γερμανικές, οι Γαλλικές και οι άλλες τράπεζες του εξωτερικού. Ποιος τα αγόρασε αυτά και σε τι τιμή, γιατί το ονομαστικό χρέος ήταν στο 20% της ονομαστικής αξίας. Μήπως οι Ελληνικές τράπεζες και τα ασφαλιστικά ταμεία τα αγόρασαν στην ονομαστική τιμή; Δηλαδή αγόρασαν σκουπίδια. Έτσι εξηγείται ο λόγος που τα συνταξιοδοτικά ταμεία παρουσιάζουν σήμερα αυτά τα ανοίγματα και βεβαίως γιατί χρειάστηκαν τόσα χρήματα για να ανακεφαλαιοποιηθεί το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα.

  • Αυτό όμως το οποίο περιγράφετε το έχουν χειριστεί άνθρωποι.

Πάνω στην κρίση, πάνω στην πίεση που είναι σαν να ανεβαίνει η εσωτερική θερμοκρασία σε μη βιώσιμα επίπεδα, δεν ξέρω αν υπήρξε η δυνατότητα της νηφαλιότητας σε εκείνους που το χειρίστηκαν ή ο χρόνος να αναλογιστούν τι πραγματικά γινόταν; Ξέρω ότι η νομική εταιρεία που το χειρίστηκε έκανε καλή δουλειά και μάλιστα ένα μέρος των ανταλλαγμένων ομολόγων είναι ακόμα στο Ελληνικό Δίκαιο – κάτι που θα πρέπει να σημειωθεί – και επίσης έχω την εντύπωση ότι τα λάθη έγιναν στο εσωτερικό και όχι στο εξωτερικό. Τώρα, γιατί έγιναν τα λάθη, ήταν εξ αμελείας, ήταν κάτι άλλο το οποίο εγώ δεν το πιστεύω, ήταν λόγο έλλειψης εμπειρίας; Αυτά όλα θα πρέπει να εξεταστούν και νομίζω ότι η Εξεταστική Επιτροπή θα πρέπει να είναι όσο ποιο διακομματική γίνεται και να ζητήσει και τη βοήθεια ξένων ειδικών. Να μην γίνει δηλαδή μπαλάκι στην Ελληνική ενδοκομματική αντιπαράθεση, διότι το ζήτημα είναι εθνικό. Ο κακός χειρισμός του PSI είναι ένας από τους λόγους που η χώρα έχει σήμερα 170% χρέος, ενώ ξεκίνησε με 129% στην αρχή της κρίσης. Βεβαίως ο άλλος λόγος είναι ότι συρρικνώθηκε το ΑΕΠ, αλλά και το PSI έχει παίξει πολύ σοβαρό ρόλο. Η χώρα επί της ουσίας διασώθηκε εκ των έσω με τα λεφτά των συνταξιούχων και των μετόχων των τραπεζών, οι οποίοι βεβαίως καταστράφηκαν και θα πρέπει να διασωθούν από τον φορολογούμενο, δηλαδή πάλι το Ελληνικό Δημόσιο. Δεν θέλω εγώ να αποδώσω ευθύνες γιατί πρώτον δεν είμαι δικαστής, δεύτερον δεν έχω τα πραγματικά γεγονότα – αυτή είναι δουλειά της επιτροπής – και τρίτον δεν έχω μιλήσει με τους ανθρώπους που το χειρίστηκαν. Πάντως ευθύνες θα πρέπει λογικά να υπάρχουν, αλλά αυτά τα λέω εκ του μακρώθεν και ως ουδέτερος παρατηρητής. Νομίζω ότι θα ήταν τεράστιο ιστορικό ολίσθημα, η συγκεκριμένη επιτροπή να γίνει αντικείμενο κομματικής αντιπαράθεσης.

Για Επιτροπή Ελέγχου του χρέους

Ας υποθέσουμε ότι έχουμε μια εταιρεία η οποία δεν ξέρει που χρωστάει και κάποια στιγμή γίνεται και μία αναδιάρθρωση του χρέους, η οποία αντί να της μειώσει το χρέος την στέλνει ακόμη περισσότερο στα τάρταρα. Δεν θα πρέπει η συγκεκριμένη εταιρεία να κάνει μια αναδρομή πίσω στο παρελθόν για να δει από πού και πως δανείστηκε; Μήπως κάποιος από τους υπαλλήλου έκανε κάποια λαθροχειρία, κάποια ατασθαλία; Πως βρέθηκα να χρωστάω τόσα πολλά; Δεν μάζευα καθόλου φόρους; Μα ήταν εποχές τεράστιας οικονομικής ανάπτυξης. Πως βρέθηκα χρεοκοπημένος;  Νομίζω λοιπόν ότι το πρώτο ζήτημα με την Επιτροπή λογιστικού ελέγχου είναι να βρει πως δημιουργήθηκε η υπερχρέωση. Βεβαίως μπορεί να ξεκινήσει από το 2009, θα μπορούσε να ξεκινήσει από το 2004, θα μπορούσε να ξεκινήσει ίσως και από το 1981, όταν το Ελληνικό χρέος φεύγει από το 24% – 25% και πάει στο 69%. Βεβαίως η πλειοψηφία αυτού του χρέους θα είναι νόμιμη, δεν υπάρχει καμία αμφιβολία. Αλλά υπάρχει και ένα μεγάλο κομμάτι αυτού του χρέους που ήταν μίζες για τα εξοπλιστικά, προμήθειες στα νοσοκομεία που δεν χρειάζονταν, η Siemens και όλα τα γνωστά αμαρτήματα του Ελληνικού Δημοσίου. Αυτό το κομμάτι του χρέους ίσως να είναι προσβαλλόμενο στα δικαστήρια. Το ίδιο το δόγμα του επαχθούς χρέους πάντως, είναι πολύ στενό, πολύ συγκεκριμένο και δεν νομίζω ότι έτσι όπως έχει αναπτυχθεί στο διεθνές δίκαιο – το οποίο είναι άκρως αμφισβητούμενο και δεν είναι ακριβώς αναγνωρισμένο νομικό δόγμα στο διεθνές δίκαιο – ότι θα μπορέσουμε να ζητήσουμε κούρεμα ή αναδιάρθρωση. Και αυτό γιατί λέει ότι θα πρέπει να έχεις δανειστεί κάτω από συνθήκες δικτατορικής διακυβέρνησης και θα πρέπει τα χρήματα που δανείστηκες να έχουν χρησιμοποιηθεί για παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Για εμάς όμως τους ίδιους, για τις ευθύνες μας απέναντι στην ιστορία, για την αυτογνωσία μας και την αυτοσυνειδησία μας ως έθνος, δεν πρέπει να μάθουμε πόσα από αυτά που δανειστήκαμε, τα δανειστήκαμε καλώς και πόσα τα δανειστήκαμε κακώς και ίσως να τα ζητήσουμε, να τα διεκδικήσουμε από συγκεκριμένους ανθρώπους; Θα είναι το μεγάλο κομμάτι του χρέους αυτό; Όχι θα είναι το μικρό κομμάτι του χρέους. Από την άλλη πλευρά έχουμε καθήκον απέναντι στην ιστορία να μάθουμε γιατί η χώρα χρεοκόπησε και νομίζω ότι αυτή είναι η βασική αποστολή της Επιτροπής λογιστικού χρέους. Ορθά η Πρόεδρος της Βουλής λέει ότι δεν έχουν τηρηθεί οι διαδικασίες της Ελληνικής Δημοκρατίας και η Ελλάδα βεβαίως δεν είναι μπανανία. Άρα κομμάτι αυτού του χρέους είναι παρανόμως κτιθέν και ίσως αυτό το κομμάτι με σοβαρές νομικές διαδικασίες να μπορέσει να διεκδικηθεί.

Στη συνέχεια

Σχετικά Άρθρα

Συζήτηση σχετικά με post