Μήνυμα του Πρέσβη της Κυπριακής Δημοκρατίας, Κυριάκου Κενεβέζου

Η 19η Μαΐου κάθε έτους, έχει καθιερωθεί και τιμάται, από το 1994, με ομόφωνη απόφαση της Βουλής των Ελλήνων, ως Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, «ελάχιστη, οφειλόμενη προ πολλού, ηθική συμπαράσταση της Ελληνικής Βουλής στο Ολοκαύτωμα του Ποντιακού Ελληνισμού».

Το σχέδιο εξόντωσης των Ελλήνων του Πόντου είχε δρομολογηθεί, ήδη από το 1915, με την υποχρεωτική αποστολή των ανδρών στα λεγόμενα Τάγματα Εργασίας «Αμελέ Ταμπουρού», με εκτοπίσεις και μεταφορά πληθυσμών, σε άθλιες συνθήκες στέρησης και κακουχιών, από τα παράλια του Πόντου στην ενδοχώρα, με πορείες θανάτου στην έρημο και συχνότατα με εν ψυχρώ δολοφονίες ή εκτελέσεις.

Με την απόβαση του Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, τον Μάιο του 1919, στη Σαμψούντα ξεκίνησε η δεύτερη και πιο άγρια φάση της Ποντιακής Γενοκτονίας, στο πλαίσιο της οποίας, και μέχρι το 1924, 815 χωριά του Πόντου ερημώθηκαν, 1134 εκκλησίες λεηλατήθηκαν, 960 σχολεία καταστράφηκαν, 353.000 ψυχές εξολοθρεύθηκαν, ενώ περισσότεροι από 400.000 πρόσφυγες κατέφυγαν στην Ελλάδα, εκδιωγμένοι από τις πατρογονικές εστίες τους.

Στο ευρύτερο ιστορικό πλαίσιο, οι Έλληνες της Ανατολής, οι Αρμένιοι, αλλά και οι Ασσύριοι, συνδέθηκαν στην ιστορική τους πορεία ως θύματα μεθοδευμένης τουρκικής γενοκτονίας και εθνοκάθαρσης, που ως στόχο είχε την εξολόθρευση και τον εκτοπισμό ακμαίων και οικονομικά εύρωστων χριστιανικών πληθυσμών, ώστε η πολυεθνική οθωμανική αυτοκρατορία να μετατραπεί, με τη χρήση ωμής βίας, σε τουρκικό εθνικό κράτος. Ένας στόχος που, δυστυχώς, επετεύχθη ως αποτέλεσμα ενός συνολικού σχεδιασμού εγκληματικής βαρβαρότητας και βίας, καθώς, ενώ οι χριστιανοί στα τέλη του 19ου αιώνα αποτελούσαν το 20% του πληθυσμού της Μικράς Ασίας, μέχρι το 1924, ο συνολικός πληθυσμός Ελλήνων, των Αρμενίων και των Ασσυρίων είχε συρρικνωθεί μόλις στο 2%.

Η Μικρασιατική καταστροφή, το 1922, οι σφαγές, οι λεηλασίες, η ανταλλαγή των πληθυσμών, ο ξεριζωμός και η προσφυγιά που ακολούθησαν, αποτελούν και το αποκορύφωμα της συστηματικής αυτής προσπάθειας εξόντωσης του ελληνικού στοιχείου και της τρισχιλιετούς παρουσίας του στην «πέραν του Αιγαίου Ελλάδα».

Ο Ποντιακός Ελληνισμός σημαδεμένος από την τουρκική βαρβαρότητα, τις πληγές της γενοκτονίας και του βίαιου ξεριζωμού, θρηνεί ακόμη τους εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς του και τη λεηλασία της πολιτιστικής του κληρονομιάς. Κατόρθωσε, όμως, ακουμπώντας στην ιστορική μνήμη, με τη δύναμη της ψυχής και την αδάμαστη θέλησή του να κρατήσει ζωντανή τη μοναδικότητα της κληρονομιάς του, να ξανακερδίσει τη ζωή του και να καταθέσει τη δική του σημαντική προσφορά στην πρόοδο και την προκοπή του Ελληνισμού και των κοινωνιών όπου εντάχθηκαν.

Αυτή η ίδια δύναμη ψυχής κράτησε όρθιους και τους Έλληνες της Κύπρου μετά τα δραματικά γεγονότα της Τουρκικής εισβολής του 1974, όταν και αυτοί γνώρισαν την προσφυγιά, τη λεηλασία της πολιτιστικής τους κληρονομιάς και θρήνησαν χιλιάδες νεκρούς και αγνοουμένους.

Συμπάσχουμε οι Έλληνες της Κύπρου και του Πόντου, και συμπράττουμε, ενωμένοι και αλληλέγγυοι, με στόχο τη διατήρηση της ιστορικής μνήμης και την προβολή του πολιτισμού μας.

Η Ιστορία και η Μνήμη, η γλώσσα και τα έργα του πολιτισμού μας είναι η δύναμή μας και αποτελούν αδιάψευστα τεκμήρια της ταυτότητάς μας ανά τους αιώνες. Έχοντας επίγνωση της ιστορίας και του μεγάλου χρέους μας, συνεχίζουμε τον κοινό αγώνα μας για τη δικαίωση απέναντι στα στυγερά εγκλήματα της Τουρκίας: τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου και την τουρκική εισβολή στην Κύπρο.